No corazón do acollemento familiar late unha convicción profunda: coidar a quen foi ferido require coñecemento, sensibilidade e compromiso. Por iso, as persoas técnicas de Cruz Vermella que acompañan a nenos, nenas e adolescentes en acollemento, así como ás familias que lles ofrecen un fogar, continúan formándose para responder con maior profundidade e humanidade aos desafíos emocionais que atravesan estes procesos.
Durante o mes de setembro, Cruz Vermella impulsou dúas formacións clave que poñen o foco no impacto do trauma temperán e no acompañamento no dó, dúas dimensións esenciais no traballo coa infancia vulnerable.
Coidar as pegadas invisibles: comprender e acompañar o impacto do trauma temperán na infancia
Este curso, celebrado na Coruña os días 9, 16 e 23 de setembro, foi impartido pola psiquiatra e psicoterapeuta Anabel González, referente internacional no abordaxe do trauma complexo. Participaron profesionais de Cruz Vermella e dos Equipos de Protección ao Menor da Xunta de Galicia.
Ao longo das sesións, abordáronse as consecuencias da neglixencia emocional, o rexeitamento e o abandono no desenvolvemento infantil, así como as dificultades que presentan moitos menores para identificar e expresar as súas necesidades emocionais. González subliñou a importancia de non retraumatizar desde as institucións e de manter os vínculos significativos, mesmo tras o peche do acollemento, como forma de preservar a saúde emocional dos nenos e nenas.
A formación ofreceu ferramentas concretas para ler o mundo interno dos menores, comprender as súas condutas desde a historia de apego e trauma, e acompañalos sen invadir nin ignorar as súas necesidades. Destacouse o uso de recursos simbólicos, materiais visuais e dinámicas non verbais para facilitar a expresión emocional, especialmente en contextos de alta vulnerabilidade.
Acompañar no dó ás familias acolledoras
Os días 17 e 18 de setembro, na sede central de Cruz Vermella Española en Madrid, celebráronse as Sesións Técnicas Estatais en Acollemento Familiar, centradas no acompañamento emocional nos procesos de peche do acollemento. O curso foi impartido polo psicólogo José González Fernández, experto en procesos de dó, e contou coa participación de profesionais de toda España, entre eles cinco técnicas de Galicia.
O dó no acollemento familiar foi abordado como unha experiencia relacional, emocional e evolutiva. Traballáronse conceptos como o dó anticipado, desautorizado, transicional e infantil, e ofrecéronse ferramentas terapéuticas para acompañar tanto ás familias como aos menores: diarios emocionais, cartas de integración da perda, metáforas terapéuticas e rituais simbólicos.
O curso tamén afondou no rol profesional, destacando a importancia da ecpatía: a capacidade de acompañar sen fusionarse emocionalmente, sostendo a dor sen intentar eliminala. Reivindicouse a necesidade de crear espazos seguros para o intercambio de experiencias entre profesionais, e ofrecéronse estratexias para evitar a patologización do dó e recoñecer as súas múltiples dimensións.
Compromiso coa infancia e coa calidade do acompañamento
Ambos cursos reflicten o compromiso de Cruz Vermella coa mellora continua da intervención en acollemento familiar. Formarse non é só adquirir coñecementos, senón tamén revisar prácticas, abrirse a novas miradas e fortalecer o vínculo profesional con quen máis o necesita.
Nun contexto onde o sufrimento infantil pode quedar silenciado ou malinterpretado, estas formacións permiten ás persoas técnicas afinar a súa escoita, ampliar os seus recursos e soster con maior solidez os procesos de acollida, despedida e reconstrución emocional.
Porque coidar ben implica comprender profundamente. E en Cruz Vermella, ese coidado comeza por seguir aprendendo.